Hàng xóm làm ống khói chĩa sang nhà mình có vi phạm không? Cách xử lý đúng luật

Tóm tắt tình huống

Nhiều gia đình phản ánh tình trạng hàng xóm xây bếp hoặc lắp ống khói nhưng lại hướng thẳng sang nhà bên cạnh, khiến khói, mùi và bụi bay trực tiếp vào không gian sinh hoạt. Dù đã nhắc nhở nhiều lần, bên gây ra khói vẫn cho rằng họ xây trên đất của mình nên không vi phạm. Vậy pháp luật quy định thế nào và người bị ảnh hưởng cần xử lý ra sao?

Hàng xóm xả khói sang nhà khác có vi phạm pháp luật không?

Theo Bộ luật Dân sự, khi xây dựng công trình hoặc sử dụng tài sản có khả năng gây ô nhiễm như khói, bụi, khí thải, chủ sở hữu phải bảo đảm không làm ảnh hưởng đến bất động sản liền kề. Công trình phải được bố trí hợp lý, bảo đảm an toàn và vệ sinh môi trường.

Bên cạnh đó, Luật Bảo vệ môi trường quy định hành vi thải khói, bụi, khí có mùi gây ảnh hưởng đến môi trường sống của người khác là hành vi bị hạn chế hoặc có thể bị xử phạt nếu gây ô nhiễm.

Như vậy, dù xây dựng trên phần đất của mình, nếu việc đặt ống khói khiến khói bay sang nhà bên cạnh gây khó chịu hoặc ảnh hưởng sinh hoạt thì vẫn có thể bị xem là vi phạm nghĩa vụ tôn trọng quyền của bất động sản liền kề.

Nên ưu tiên thương lượng trước khi khiếu nại

Trong các tranh chấp hàng xóm, pháp luật luôn khuyến khích các bên giải quyết bằng thương lượng. Bạn nên trao đổi thẳng thắn, đề nghị hàng xóm:

Lắp ống khói cao hơn để khói thoát lên trên;

Đổi hướng thoát khói;

Lắp thiết bị hút khói hoặc lọc khói;

Điều chỉnh thời gian đun nấu để giảm ảnh hưởng.

Nhiều trường hợp chỉ cần thống nhất giải pháp kỹ thuật là có thể giải quyết ổn thỏa mà không cần đến cơ quan chức năng.

Có thể nhờ cơ quan nào can thiệp?

Nếu đã trao đổi nhưng không đạt kết quả, bạn có thể thực hiện các bước sau:

1️⃣ Gửi đơn đề nghị hòa giải tại UBND xã/phường — đây là bước phổ biến để chính quyền địa phương nhắc nhở và lập biên bản.

2️⃣ Phản ánh đến cơ quan môi trường hoặc trật tự xây dựng nếu có dấu hiệu gây ô nhiễm hoặc công trình lắp đặt không đúng quy định.

3️⃣ Trường hợp thiệt hại nghiêm trọng (ảnh hưởng sức khỏe, tài sản), bạn có thể khởi kiện tại tòa án để yêu cầu chấm dứt hành vi và bồi thường.

Có được yêu cầu bồi thường không?

Nếu chứng minh được khói, bụi gây thiệt hại thực tế như ảnh hưởng sức khỏe, làm hư hỏng tài sản hoặc cản trở sinh hoạt nghiêm trọng, bạn có quyền yêu cầu bồi thường theo quy định về trách nhiệm bồi thường ngoài hợp đồng.

Tuy nhiên, trên thực tế việc chứng minh mức độ thiệt hại do khói sinh hoạt dân cư không dễ, nên giải pháp hòa giải thường hiệu quả và ít tốn kém hơn.

Không nên tự ý xử lý cực đoan

Bạn không nên tự ý bịt ống khói, phá công trình hoặc có hành vi gây xung đột vì có thể phát sinh trách nhiệm pháp lý. Mọi biện pháp nên thông qua trao đổi hoặc cơ quan có thẩm quyền.

Kết luận

Việc hàng xóm làm ống khói chĩa thẳng sang nhà khác dù trên đất của họ vẫn có thể bị coi là không phù hợp nếu gây ảnh hưởng đến môi trường sống. Người bị ảnh hưởng nên ưu tiên thương lượng, sau đó mới nhờ chính quyền hoặc cơ quan chức năng can thiệp để bảo vệ quyền lợi hợp pháp.

Giữ thái độ thiện chí nhưng kiên quyết là cách tốt nhất để vừa đảm bảo quyền lợi vừa giữ gìn quan hệ láng giềng.